Re: Mieke
Daniël van der Velden, 15 January 2004

 

Hoewel ik gevoelig ben voor de retorische kracht van Mieke's woorden, zie ik er ook een gevaar in. Mieke reduceert de wereld tot een uitsluitend aan media en economie gewijde constellatie, waarin design samenvalt met macht. Dat is voor mij niet de realiteit. Constateren dat media 'alles' zijn of dat 'iedereen design wil' is kijken naar een zeer beperkt deel van het totaal.

Het implementeren van culturele waarde, cultuurdrager zijn, is iets waar design expliciet voor zal moeten staan en waar het uiteindelijk op afgerekend zal worden. De geschiedenis duidt ontwerpen vooralsnog als een cultureel fenomeen dat meelift op de belangrijke technologische innovaties en maatschappelijke veranderingen. Dat houdt niet in het ontkennen van lifestyle, SBS6 en mobiele communicatie. Maar het feit dat deze zaken de 'lowest common denominator' zijn van het willekeurige gesprek, betekent niet dat het 'cultuur' is. Cultuur ontstaat als je aan de conditie een transformatie toevoegt, een idee, een raadsel, wat dan ook... simpelweg een conditie beschrijven is geen cultuur.
Als A.F.Th. in zijn 'The Movo Tapes' een bewakingscamera introduceert als leitmotiv, die uiteindelijk een geplande veldslag van voetbalsupporters bij knooppunt Hellegatsplein moet vastleggen, dan is dat cultuur. Zeggen dat bewakingscamera's de nieuwe realiteit zijn, is geen cultuur, maar een beschrijving. Dit is mijn probleem met de analyse van Mieke, die overigens verder op een aantal punten wel degelijk steekhoudend is.

Ik ben het in ieder geval volledig eens met Mieke's opmerking dat de rol van beleidsmaker en organisator noodzakelijk is voor de de ontwerper. Hij zal zich in ieder geval moeten gaan meten met de taal en het jargon van de public relations, de communicatie en de strategie die al jarenlang het jargon van de designer claimen.